॥ ஓம் ॥
ருஷிருவாச ॥ 1 ॥
நிஹந்யமாநம் தத்ஸைந்யமவலோக்ய மஹாஸுர꞉ ।
ஸேநாநீஶ்சிக்ஷுர꞉ கோபாத்³யயௌ யோத்³து⁴மதா²ம்பி³காம் ॥ 2 ॥
ஸ தே³வீம் ஶரவர்ஷேண வவர்ஷ ஸமரே(அ)ஸுர꞉ ।
யதா² மேருகி³ரே꞉ ஶ்ருங்க³ம் தோயவர்ஷேண தோயத³꞉ ॥ 3 ॥
தஸ்யச்சி²த்வா ததோ தே³வீ லீலயைவ ஶரோத்கரான் ।
ஜகா⁴ந துரகா³ன் பா³ணைர்யந்தாரம் சைவ வாஜிநாம் ॥ 4 ॥
சிச்சே²த³ ச த⁴நு꞉ ஸத்³யோ த்⁴வஜம் சாதிஸமுச்ச்²ரிதம் ।
விவ்யாத⁴ சைவ கா³த்ரேஷு சி²ந்நத⁴ந்வாநமாஶுகை³꞉ ॥ 5 ॥
ஸச்சி²ந்நத⁴ந்வா விரதோ² ஹதாஶ்வோ ஹதஸாரதி²꞉ ।
அப்⁴யதா⁴வத தாம் தே³வீம் க²ட்³க³சர்மத⁴ரோ(அ)ஸுர꞉ ॥ 6 ॥
ஸிம்ஹமாஹத்ய க²ட்³கே³ந தீக்ஷ்ணதா⁴ரேண மூர்த⁴நி ।
ஆஜகா⁴ந பு⁴ஜே ஸவ்யே தே³வீமப்யதிவேக³வான் ॥ 7 ॥
தஸ்யா꞉ க²ட்³கோ³ பு⁴ஜம் ப்ராப்ய பபா²ல ந்ருபநந்த³ந ।
ததோ ஜக்³ராஹ ஶூலம் ஸ கோபாத³ருணலோசந꞉ ॥ 8 ॥
சிக்ஷேப ச ததஸ்தத்து ப⁴த்³ரகால்யாம் மஹாஸுர꞉ ।
ஜாஜ்வல்யமாநம் தேஜோபீ⁴ ரவிபி³ம்ப³மிவாம்ப³ராத் ॥ 9 ॥
த்³ருஷ்ட்வா ததா³பதச்சூ²லம் தே³வீ ஶூலமமுஞ்சத ।
தச்சூ²லம் ஶததா⁴ தேந ஶூலம் ஸ ச மஹாஸுர꞉ ॥ 10 ॥ [தேந தச்ச²ததா⁴ நீதம்]
ஹதே தஸ்மின் மஹாவீர்யே மஹிஷஸ்ய சமூபதௌ ।
ஆஜகா³ம க³ஜாரூட⁴ஶ்சாமரஸ்த்ரித³ஶார்த³ந꞉ ॥ 11 ॥
ஸோ(அ)பி ஶக்திம் முமோசாத² தே³வ்யாஸ்தாமம்பி³கா த்³ருதம் ।
ஹுங்காராபி⁴ஹதாம் பூ⁴மௌ பாதயாமாஸ நிஷ்ப்ரபா⁴ம் ॥ 12 ॥
ப⁴க்³நாம் ஶக்திம் நிபதிதாம் த்³ருஷ்ட்வா க்ரோத⁴ஸமந்வித꞉ ।
சிக்ஷேப சாமர꞉ ஶூலம் பா³ணைஸ்தத³பி ஸாச்சி²நத் ॥ 13 ॥
தத꞉ ஸிம்ஹ꞉ ஸமுத்பத்ய க³ஜகும்பா⁴ந்தரே ஸ்தி²த꞉ ।
பா³ஹுயுத்³தே⁴ந யுயுதே⁴ தேநோச்சைஸ்த்ரித³ஶாரிணா ॥ 14 ॥
யுத்³த்⁴யமாநௌ ததஸ்தௌ து தஸ்மாந்நாகா³ந்மஹீம் க³தௌ ।
யுயுதா⁴தே(அ)திஸம்ரப்³தௌ⁴ ப்ரஹாரைரதிதா³ருணை꞉ ॥ 15 ॥
ததோ வேகா³த் க²முத்பத்ய நிபத்ய ச ம்ருகா³ரிணா ।
கரப்ரஹாரேண ஶிரஶ்சாமரஸ்ய ப்ருத²க்க்ருதம் ॥ 16 ॥
உத³க்³ரஶ்ச ரணே தே³வ்யா ஶிலாவ்ருக்ஷாதி³பி⁴ர்ஹத꞉ ।
த³ந்தமுஷ்டிதலைஶ்சைவ கராளஶ்ச நிபாதித꞉ ॥ 17 ॥
தே³வீ க்ருத்³தா⁴ க³தா³பாதைஶ்சூர்ணயாமாஸ சோத்³த⁴தம் ।
பா³ஷ்களம் பி⁴ந்தி³பாலேந பா³ணைஸ்தாம்ரம் ததா²ந்த⁴கம் ॥ 18 ॥
உக்³ராஸ்யமுக்³ரவீர்யம் ச ததை²வ ச மஹாஹநும் ।
த்ரிநேத்ரா ச த்ரிஶூலேந ஜகா⁴ந பரமேஶ்வரீ ॥ 19 ॥
பி³டா³லஸ்யாஸிநா காயாத் பாதயாமாஸ வை ஶிர꞉ ।
து³ர்த⁴ரம் து³ர்முக²ம் சோபௌ⁴ ஶரைர்நிந்யே யமக்ஷயம் ॥ 20 ॥
ஏவம் ஸங்க்ஷீயமாணே து ஸ்வஸைந்யே மஹிஷாஸுர꞉ ।
மாஹிஷேண ஸ்வரூபேண த்ராஸயாமாஸ தான் க³ணான் ॥ 21 ॥
காம்ஶ்சித்துண்ட³ப்ரஹாரேண கு²ரக்ஷேபைஸ்ததா²பரான் ।
லாங்கூ³ளதாடி³தாம்ஶ்சாந்யாஞ்ச்²ருங்கா³ப்⁴யாம் ச விதா³ரிதான் ॥ 22 ॥
வேகே³ந காம்ஶ்சித³பராந்நாதே³ந ப்⁴ரமணேந ச ।
நி꞉ஶ்வாஸபவநேநாந்யான் பாதயாமாஸ பூ⁴தலே ॥ 23 ॥
நிபாத்ய ப்ரமதா²நீகமப்⁴யதா⁴வத ஸோ(அ)ஸுர꞉ ।
ஸிம்ஹம் ஹந்தும் மஹாதே³வ்யா꞉ கோபம் சக்ரே ததோ(அ)ம்பி³கா ॥ 24 ॥
ஸோ(அ)பி கோபாந்மஹாவீர்ய꞉ கு²ரக்ஷுண்ணமஹீதல꞉ ।
ஶ்ருங்கா³ப்⁴யாம் பர்வதாநுச்சாம்ஶ்சிக்ஷேப ச நநாத³ ச ॥ 25 ॥
வேக³ப்⁴ரமணவிக்ஷுண்ணா மஹீ தஸ்ய வ்யஶீர்யத ।
லாங்கூ³ளேநாஹதஶ்சாப்³தி⁴꞉ ப்லாவயாமாஸ ஸர்வத꞉ ॥ 26 ॥
து⁴தஶ்ருங்க³விபி⁴ந்நாஶ்ச க²ண்ட³க²ண்ட³ம் யயுர்க⁴நா꞉ ।
ஶ்வாஸாநிலாஸ்தா꞉ ஶதஶோ நிபேதுர்நப⁴ஸோ(அ)சலா꞉ ॥ 27 ॥
இதி க்ரோத⁴ஸமாத்⁴மாதமாபதந்தம் மஹாஸுரம் ।
த்³ருஷ்ட்வா ஸா சண்டி³கா கோபம் தத்³வதா⁴ய ததா³(அ)கரோத் ॥ 28 ॥
ஸா க்ஷிப்த்வா தஸ்ய வை பாஶம் தம் ப³ப³ந்த⁴ மஹாஸுரம் ।
தத்யாஜ மாஹிஷம் ரூபம் ஸோ(அ)பி ப³த்³தோ⁴ மஹாம்ருதே⁴ ॥ 29 ॥
தத꞉ ஸிம்ஹோ(அ)ப⁴வத்ஸத்³யோ யாவத்தஸ்யாம்பி³கா ஶிர꞉ ।
சி²நத்தி தாவத்புருஷ꞉ க²ட்³க³பாணிரத்³ருஶ்யத ॥ 30 ॥
தத ஏவாஶு புருஷம் தே³வீ சிச்சே²த³ ஸாயகை꞉ ।
தம் க²ட்³க³சர்மணா ஸார்த⁴ம் தத꞉ ஸோ(அ)பூ⁴ந்மஹாக³ஜ꞉ ॥ 31 ॥
கரேண ச மஹாஸிம்ஹம் தம் சகர்ஷ ஜக³ர்ஜ ச ।
கர்ஷதஸ்து கரம் தே³வீ க²ட்³கே³ந நிரக்ருந்தத ॥ 32 ॥
ததோ மஹாஸுரோ பூ⁴யோ மாஹிஷம் வபுராஸ்தி²த꞉ ।
ததை²வ க்ஷோப⁴யாமாஸ த்ரைலோக்யம் ஸசராசரம் ॥ 33 ॥
தத꞉ க்ருத்³தா⁴ ஜக³ந்மாதா சண்டி³கா பாநமுத்தமம் ।
பபௌ புந꞉ புநஶ்சைவ ஜஹாஸாருணலோசநா ॥ 34 ॥
நநர்த³ சாஸுர꞉ ஸோ(அ)பி ப³லவீர்யமதோ³த்³த⁴த꞉ ।
விஷாணாப்⁴யாம் ச சிக்ஷேப சண்டி³காம் ப்ரதி பூ⁴த⁴ரான் ॥ 35 ॥
ஸா ச தான் ப்ரஹிதாம்ஸ்தேந சூர்ணயந்தீ ஶரோத்கரை꞉ ।
உவாச தம் மதோ³த்³தூ⁴தமுக²ராகா³குலாக்ஷரம் ॥ 36 ॥
தே³வ்யுவாச ॥ 37 ॥
க³ர்ஜ க³ர்ஜ க்ஷணம் மூட⁴ மது⁴ யாவத்பிபா³ம்யஹம் ।
மயா த்வயி ஹதே(அ)த்ரைவ க³ர்ஜிஷ்யந்த்யாஶு தே³வதா꞉ ॥ 38 ॥
ருஷிருவாச ॥ 39 ॥
ஏவமுக்த்வா ஸமுத்பத்ய ஸா(ஆ)ரூடா⁴ தம் மஹாஸுரம் ।
பாதே³நாக்ரம்ய கண்டே² ச ஶூலேநைநமதாட³யத் ॥ 40 ॥
தத꞉ ஸோ(அ)பி பதா³(ஆ)க்ராந்தஸ்தயா நிஜமுகா²த்ததா³ ।
அர்த⁴நிஷ்க்ராந்த ஏவாஸீத்³தே³வ்யா வீர்யேண ஸம்வ்ருத꞉ ॥ 41 ॥
அர்த⁴நிஷ்க்ராந்த ஏவாஸௌ யுத்⁴யமாநோ மஹாஸுர꞉ ।
தயா மஹாஸிநா தே³வ்யா ஶிரஶ்சி²த்த்வா நிபாதித꞉ ॥ 42 ॥
ததோ ஹாஹாக்ருதம் ஸர்வம் தை³த்யஸைந்யம் நநாஶ தத் ।
ப்ரஹர்ஷம் ச பரம் ஜக்³மு꞉ ஸகலா தே³வதாக³ணா꞉ ॥ 43 ॥
துஷ்டுவுஸ்தாம் ஸுரா தே³வீம் ஸஹ தி³வ்யைர்மஹர்ஷிபி⁴꞉ ।
ஜகு³ர்க³ந்த⁴ர்வபதயோ நந்ருதுஶ்சாப்ஸரோக³ணா꞉ ॥ 44 ॥
இதி ஶ்ரீமார்கண்டே³யபுராணே ஸாவர்ணிகே மந்வந்தரே தே³வீமாஹாத்ம்யே மஹிஷாஸுரவதோ⁴ நாம த்ருதீயோ(அ)த்⁴யாய꞉ ॥ 3 ॥
Mahishasura vadha
|| ōm ||
r̥ṣiruvāca || 1 ||
nihanyamānaṁ tatsainyamavalōkya mahāsuraḥ |
sēnānīścikṣuraḥ kōpādyayau yōddhumathāmbikām || 2 ||
sa dēvīṁ śaravarṣēṇa vavarṣa samarē:’suraḥ |
yathā mērugirēḥ śr̥ṅgaṁ tōyavarṣēṇa tōyadaḥ || 3 ||
tasyacchitvā tatō dēvī līlayaiva śarōtkarān |
jaghāna turagān bāṇairyantāraṁ caiva vājinām || 4 ||
cicchēda ca dhanuḥ sadyō dhvajaṁ cātisamucchritam |
vivyādha caiva gātrēṣu chinnadhanvānamāśugaiḥ || 5 ||
sacchinnadhanvā virathō hatāśvō hatasārathiḥ |
abhyadhāvata tāṁ dēvīṁ khaḍgacarmadharō:’suraḥ || 6 ||
siṁhamāhatya khaḍgēna tīkṣṇadhārēṇa mūrdhani |
ājaghāna bhujē savyē dēvīmapyativēgavān || 7 ||
tasyāḥ khaḍgō bhujaṁ prāpya paphāla nr̥panandana |
tatō jagrāha śūlaṁ sa kōpādaruṇalōcanaḥ || 8 ||
cikṣēpa ca tatastattu bhadrakālyāṁ mahāsuraḥ |
jājvalyamānaṁ tējōbhī ravibimbamivāmbarāt || 9 ||
dr̥ṣṭvā tadāpatacchūlaṁ dēvī śūlamamuñcata |
tacchūlaṁ śatadhā tēna śūlaṁ sa ca mahāsuraḥ || 10 || [tēna tacchatadhā nītaṁ]
hatē tasmin mahāvīryē mahiṣasya camūpatau |
ājagāma gajārūḍhaścāmarastridaśārdanaḥ || 11 ||
sō:’pi śaktiṁ mumōcātha dēvyāstāmambikā drutam |
huṅkārābhihatāṁ bhūmau pātayāmāsa niṣprabhām || 12 ||
bhagnāṁ śaktiṁ nipatitāṁ dr̥ṣṭvā krōdhasamanvitaḥ |
cikṣēpa cāmaraḥ śūlaṁ bāṇaistadapi sācchinat || 13 ||
tataḥ siṁhaḥ samutpatya gajakumbhāntarē sthitaḥ |
bāhuyuddhēna yuyudhē tēnōccaistridaśāriṇā || 14 ||
yuddhyamānau tatastau tu tasmānnāgānmahīṁ gatau |
yuyudhātē:’tisaṁrabdhau prahārairatidāruṇaiḥ || 15 ||
tatō vēgāt khamutpatya nipatya ca mr̥gāriṇā |
karaprahārēṇa śiraścāmarasya pr̥thakkr̥tam || 16 ||
udagraśca raṇē dēvyā śilāvr̥kṣādibhirhataḥ |
dantamuṣṭitalaiścaiva karālaśca nipātitaḥ || 17 ||
dēvī kruddhā gadāpātaiścūrṇayāmāsa cōddhatam |
bāṣkalaṁ bhindipālēna bāṇaistāmraṁ tathāndhakam || 18 ||
ugrāsyamugravīryaṁ ca tathaiva ca mahāhanum |
trinētrā ca triśūlēna jaghāna paramēśvarī || 19 ||
biḍālasyāsinā kāyāt pātayāmāsa vai śiraḥ |
durdharaṁ durmukhaṁ cōbhau śarairninyē yamakṣayam || 20 ||
ēvaṁ saṅkṣīyamāṇē tu svasainyē mahiṣāsuraḥ |
māhiṣēṇa svarūpēṇa trāsayāmāsa tān gaṇān || 21 ||
kāṁścittuṇḍaprahārēṇa khurakṣēpaistathāparān |
lāṅgūlatāḍitāṁścānyāñchr̥ṅgābhyāṁ ca vidāritān || 22 ||
vēgēna kāṁścidaparānnādēna bhramaṇēna ca |
niḥśvāsapavanēnānyān pātayāmāsa bhūtalē || 23 ||
nipātya pramathānīkamabhyadhāvata sō:’suraḥ |
siṁhaṁ hantuṁ mahādēvyāḥ kōpaṁ cakrē tatō:’mbikā || 24 ||
sō:’pi kōpānmahāvīryaḥ khurakṣuṇṇamahītalaḥ |
śr̥ṅgābhyāṁ parvatānuccāṁścikṣēpa ca nanāda ca || 25 ||
vēgabhramaṇavikṣuṇṇā mahī tasya vyaśīryata |
lāṅgūlēnāhataścābdhiḥ plāvayāmāsa sarvataḥ || 26 ||
dhutaśr̥ṅgavibhinnāśca khaṇḍakhaṇḍaṁ yayurghanāḥ |
śvāsānilāstāḥ śataśō nipēturnabhasō:’calāḥ || 27 ||
iti krōdhasamādhmātamāpatantaṁ mahāsuram |
dr̥ṣṭvā sā caṇḍikā kōpaṁ tadvadhāya tadā:’karōt || 28 ||
sā kṣiptvā tasya vai pāśaṁ taṁ babandha mahāsuram |
tatyāja māhiṣaṁ rūpaṁ sō:’pi baddhō mahāmr̥dhē || 29 ||
tataḥ siṁhō:’bhavatsadyō yāvattasyāmbikā śiraḥ |
chinatti tāvatpuruṣaḥ khaḍgapāṇiradr̥śyata || 30 ||
tata ēvāśu puruṣaṁ dēvī cicchēda sāyakaiḥ |
taṁ khaḍgacarmaṇā sārdhaṁ tataḥ sō:’bhūnmahāgajaḥ || 31 ||
karēṇa ca mahāsiṁhaṁ taṁ cakarṣa jagarja ca |
karṣatastu karaṁ dēvī khaḍgēna nirakr̥ntata || 32 ||
tatō mahāsurō bhūyō māhiṣaṁ vapurāsthitaḥ |
tathaiva kṣōbhayāmāsa trailōkyaṁ sacarācaram || 33 ||
tataḥ kruddhā jaganmātā caṇḍikā pānamuttamam |
papau punaḥ punaścaiva jahāsāruṇalōcanā || 34 ||
nanarda cāsuraḥ sō:’pi balavīryamadōddhataḥ |
viṣāṇābhyāṁ ca cikṣēpa caṇḍikāṁ prati bhūdharān || 35 ||
sā ca tān prahitāṁstēna cūrṇayantī śarōtkaraiḥ |
uvāca taṁ madōddhūtamukharāgākulākṣaram || 36 ||
dēvyuvāca || 37 ||
garja garja kṣaṇaṁ mūḍha madhu yāvatpibāmyaham |
mayā tvayi hatē:’traiva garjiṣyantyāśu dēvatāḥ || 38 ||
r̥ṣiruvāca || 39 ||
ēvamuktvā samutpatya sā:’:’rūḍhā taṁ mahāsuram |
pādēnākramya kaṇṭhē ca śūlēnainamatāḍayat || 40 ||
tataḥ sō:’pi padā:’:’krāntastayā nijamukhāttadā |
ardhaniṣkrānta ēvāsīddēvyā vīryēṇa saṁvr̥taḥ || 41 ||
ardhaniṣkrānta ēvāsau yudhyamānō mahāsuraḥ |
tayā mahāsinā dēvyā śiraśchittvā nipātitaḥ || 42 ||
tatō hāhākr̥taṁ sarvaṁ daityasainyaṁ nanāśa tat |
praharṣaṁ ca paraṁ jagmuḥ sakalā dēvatāgaṇāḥ || 43 ||
tuṣṭuvustāṁ surā dēvīṁ saha divyairmaharṣibhiḥ |
jagurgandharvapatayō nanr̥tuścāpsarōgaṇāḥ || 44 ||
iti śrīmārkaṇḍēyapurāṇē sāvarṇikē manvantarē dēvīmāhātmyē mahiṣāsuravadhō nāma tr̥tīyō:’dhyāyaḥ || 3 ||